طراحی وب سایت

سونیتا سراب پور
دیگر روزی نیست که از اینترنت و موضوعات مرتبط با آن خبری منتشر نشود. همین دیروز رتبه 144 ایران از نظر رتبه بندی اینترنت خانگی در میان 152 کشور جهان منتشر شد، رتبه ای پایین تر از کشورهایی چون عراق، ونزوئلا و پاراگوئه که آمارهای قبلی در مورد پر نفوذترین ضریب کاربری اینترنت در منطقه را هم زیر سوال می برد.
در حالی که مسوولان وزارت ارتباطات تلاش کرده اند در این حوزه کمبودهای مربوط به توسعه اینترنت پرسرعت را جبران کنند و قرار است مخابرات تا پایان سال یک میلیون پورت اینترنت پرسرعت واگذار کند، پرسش های متعددی در مورد نحوه تعامل وزارت ارتباطات و شرکت های خصوصی فعال در این حوزه مطرح شده است.
یکی از قدیمی ترین پرسش ها شاید موضوع تلفن اینترنتی باشد، موضوعی که گفته می شود درآمد 40 درصد بخش اینترنت را به خود اختصاص می دهد. حالا با تشکیل تعاونی شرکت های اینترنتی خدمات دهنده تلفن اینترنتی، وضعیت این بازار تا اندازه ای تغییر کرده است، بازاری که مباحثی چون قاچاق مکالمات و انحصار بحث ها و اعتراض های فراوانی را طی سال های اخیر به همراه داشته است.
تعاونی به جای کنسرسیوم
شرکت های خدمات دهنده اینترنت سال ها است سرویس تلفن اینترنتی را ارائه می دهند، اما چند سال قبل مخابرات که به دنبال ساماندهی این بخش بود با واگذاری خدمات تلفن اینترنتی به سه شرکت و حذف دیگر شرکت ها عملا بحث های بسیاری زیادی را در بازار اینترنت کشور به راه انداخت.
بسیاری از خدمات دهندگان اینترنتی که قریب به اتفاق آنها شرکت های خصوصی بودند، با چنین تصمیمی عملا خود را خارج شده از بازار می دیدند، گروهی ورشکست شده و گروهی دیگر با دریافت خدمات از این سه شرکت مجبور به افزایش تعرفه های تلفن اینترنتی شدند.
مخابرات با ارائه شماره های سه رقمی به این سه شرکت و برخورد با دیگر شرکت ها عملا مسیر بازار را به نفع این گروه باز کرد و تبلیغات گسترده آنها نیز به افزایش سهم آنان در بازار منتهی شد.
شرکت های اینترنتی اما از تلاش برای باز پس گیری آنچه پیشتر داشتند دست برنداشتند. ناظمی، یکی از فعالان اینترنتی در این زمینه می گوید: «شرکت زیرساخت با لغو مجوز تلفن اینترنتی شرکت های خدمات دهنده اینترنت عملا این حوزه را به سمت انحصار پیش برد و در عین حال هیچ برنامه ای برای این همه فعال اینترنتی که پیش از این در این حوزه مشغول به فعالیت بودند، نداشت. این موضوع باعث شد که قیمت تلفن اینترنتی نسبت به سابق افزایش قابل ملاحظه ای پیدا کند، چون بسیاری از مشترکان همچنان به شرکت های قدیمی اعتماد داشتند و این شرکت ها مجبور بودند عوارضی را به سه شرکت اصلی بپردازند، این در نهایت به ضرر مصرف کنندگان نهایی شد.»
مسوولان زیرساخت اما اعتقاد داشتند با دادن مجوز صرفا به سه شرکت عملا جایی برای شرکت های دیگر نیست. آنها سرانجام زیر فشار شدید این شرکت ها و اعتراض نهادهای صنفی در این بخش پیشنهاد دادند که این شرکت ها با تشکیل یک کنسرسیوم عملا به جمع سه شرکت دیگر بپیوندند، اما تشکیل یک کنسرسیوم از شرکت هایی که تا دیروز رقیب یکدیگر به حساب می آمدند کار ساده ای نبود. ناظمی می گوید: «مخابرات با تغییر فضای رقابت در عرصه اینترنت پرسرعت عملا روشی را پیشنهاد کرد که ایجاد آن ناممکن بود. این شرکت ها همه رقیب یکدیگر بودند و تشکیل یک کنسرسیوم مشکلی از آنها حل نمی کرد. سوال و اعتراض آنها به دادن پروانه تحت شرایط خاص صرفا به سه شرکت بود. در واقع این انتقاد به زیرساخت وارد بود که چرا با به هم زدن تنظیمات بازار یک روش نه چندان عملی را هم تحمیل می کرد.»
این انتقادها و اعتراض ها تا امروز ادامه داشته است. حالا سه شرکتی که متولی تلفن اینترنتی بوده اند مجوزشان به پایان رسیده و شرکت زیر ساخت یک سال دیگر این مجوز را تمدید کرده است. از طرف دیگر با تغییر مدیریت شرکت زیرساخت از یک سو و همسو شدن شرکت های معترض اینترنتی زمینه هایی برای تشکیل یک تشکل حقوقی جدید هم شکل گرفته است. تشکلی نه به نام کنسرسیوم که تحت عنوان یک شرکت تعاونی .
کیفیت مطلوب تر و رقابت بیشتر
انجمن شرکت های اینترنتی که از ابتدا موضوع را از جانب شرکت های خدمات دهنده اینترنت دنبال می کرده حالا خبر از تشکیل تعاونی با همین منظور داده است. این تعاونی که متشکل از شرکت های اینترنتی است در واقع همچون یکی از سه شرکت اصلی دارای مجوز در این بازار با شرکت زیرساخت قرارداد خواهد بست و به خدمات دهی مشغول خواهد شد.
مسعود ریاضیات، رییس انجمن شرکت های اینترنتی در این باره به ایسنا گفته است: انجمن شرکت های اینترنتی ایران بلافاصله رایزنی با مسوولان ذی ربط در وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات را آغاز کرد که به هر طریق ممکن از ورشکستگی و نابودی شرکت های دارای مجوز جلوگیری به عمل آید. خوشبختانه مدیریت شرکت ارتباطات زیرساخت و سازمان تنظیم مقررات با نظر مساعد و مثبت با این قضیه برخورد کردند و با پیشنهاد انجمن شرکت های اینترنتی ایران مبنی بر تشکیل یک شرکت تعاونی با عضویت شرکت های فعال و دارای مجوز تلفن اینترنتی (voip) موافقت به عمل آمد.
رییس انجمن شرکت های اینترنتی درباره تشکیل شرکت تعاونی برای انجام ترافیک متمرکز بین المللی تلفن اینترنتی گفت: این شرکت به عنوان تنها شرکت تعاونی صنفی، تحت نام شرکت تعاونی اعضای انجمن شرکت های اینترنتی ایران و با نام اختصاری تلفا (telfa) در تاریخ 12 بهمن ماه سال گذشته در اداره کل ثبت شرکت ها به ثبت رسید و مراتب طی ملاقات حضوری به اطلاع مدیریت شرکت ارتباطات زیرساخت رسید.
او ادامه داد: اعضای این شرکت از نام افراد حقیقی تشکیل نشده است، بلکه اعضای آن شرکت های حقوقی دارای مجوزند و به همین دلیل تنها شرکت تعاونی «صنفی» است که در این مورد موجودیت یافته است.
وی گفت: خوشبختانه تا این تاریخ نزدیک به 60 شرکت فعال و دارای مجوز به عضویت رسمی این تعاونی درآمده اند که اعضای آن در سراسر کشور پراکنده اند؛ سایر شرکت های فعال در این رشته نیز مشغول تکمیل پرونده و ارسال مدارک مورد نیاز خود هستند.
در همین حال محمود خسروی، مدیر عامل شرکت ارتباطات زیرساخت، نیز در این باره اظهار کرد: تا به حال سه پیمانکار در رابطه با موضوع تلفن اینترنتی با شرکت ارتباطات زیرساخت همکاری می کردند که قرارداد آن ها یک سال و قابل تمدید به سه سال است؛ قرارداد این سه شرکت در تاریخ یکم اسفندماه سال گذشته به پایان رسید و ما در چند ماهه اخیر مشغول برگزاری جلسات در این رابطه بودیم که توافقات نهایی انجام و قرار شد قرارداد این سه پیمانکار به مدت یک سال دیگر تمدید شود؛ نهایی شدن این تمدید قرارداد ظرف یک هفته آینده انجام خواهد شد.
وی افزود: بیش از 100 شرکت فعال در این زمینه داریم که از طریق استان ها به آن ها مجوز فعالیت داده شده و رگولاتوری تا اطلاع ثانوی به آن ها اجازه فعالیت داده است و قرار شده که به جهت حل شدن مشکل آنها و هماهنگی بیش تر، آنها در قالب دو تعاونی تجمیع شده و فعالیت کنند که مجوزهای لازم نیز صادر شده و قراردادش در مرحله امضا و مبادله است و امیدواریم تا دو ماه دیگر این کار نهایی شود.
قاچاق و باقی قضایا
مجاب شدن زیرساخت به پذیرفتن شرکت های خصوصی خدمات دهنده اینترنت در قالب یک تعاونی (یا همان کنسرسیوم) هم شرکت های اینترنتی را تا اندازه ای مجاب می کند و به اعتراض آنان تا حد زیادی پایان می دهد و هم تا اندازه ای باعث افزایش رقابت در این حوزه می شود.
از سوی دیگر این موضوع می تواند تاثیرات قابل توجهی بر کاهش قاچاق مکالمات هم بگذارد، هر چند موضوع قاچاق مکالمات پیچیده تر و دارای مشکلات بیشتری هم هست، اما حداقل با مشخص و شفاف کردن بازار و اجازه رقابت دادن به تمامی بازیگران این عرصه می توان انتظار داشت وضعیت بازار مکالمات تا اندازه ای سروسامان یابد.

منبع : دنیای اقتصاد  تاریخ : 11   خرداد   1389  شاخه : اینترنت